POZNAJ WROCŁAW
Tramwaje we Wrocławiu
Uruchomienie: 10 lipca 1877
Pełna długość linii: 258,2 km
Liczba linii: 23 (4 okresowe)
Liczba pojazdów: ok. 400
Prześwit toru: 1435 mm
Historia wr. tramwajów
Fotografie tramwajów
Tramwaje we Wrocławiu są najstarszym systemem tramwajów elektrycznych w Śląsku i na terenie obecnej Polski. Składają się zasadniczo z 23 linii dziennych (linie nocne wycofano w 2003, zastępując je liniami autobusowymi), a długość linii (tory o rozstawie 1435 mm) wynosi 258,2 km. W ich przebiegu znajduje się 6 zajezdni (przy czym 4 z nich są używane) oraz 20 pętli. Operatorem wrocławskich tramwajów jest MPK Wrocław (Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne).

Linie tramwajowe Wobec dużej ilości trwających od końca lat 90. remontów ulic we Wrocławiu bardzo trudno jest określić, ile różnych linii w mieście funkcjonuje. W każdym razie linie podstawowe oznaczone są numerami od 0 do 24 (przy czym "zerówka" jest linią "okólną", okrążającą miasto i występuje jako 0L - "lewe", oraz 0P - "prawe"). Od wielu lat nie jeżdżą na żadnej trasie "13", "18" i "19". Ponadto, na czas remontów niektóre linie zmieniają trasy (tramwaje wówczas oznakowane są tablicą z czarnym numerem na tle żółtym, zamiast tradycyjnego białego), albo zastępowane są tymczasowymi (np. na liniach skróconych). Linie tymczasowe zazwyczaj jako pierwszą cyfrę numeru mają "7", a druga cyfra pochodzi często z numeru tramwaju wycofanego/skróconego (np. "71" zastępowała przez pewien czas "jedynkę" na znacznie skróconej trasie, a "75" - "piętnastkę"). Ponadto, w czasie większych imprez (np. w Hali Ludowej albo na Stadionie Olimpijskim) uruchamiane są linie dodatkowe ("ekstra"), tradycyjnie od lat oznaczane literą "E"; trasa takiej linii podawana jest zawczasu do wiadomości publicznej w prasie. Natomiast na Wszystkich Świętych uruchamianych jest co roku kilka dodatkowych linii, łączących ze sobą wrocławskie cmentarze oraz węzłowe punkty miasta (dworce PKP itp.). Linie te oznaczane są literą "E" oraz cyfrą, np. "E1", "E7" i kursują ze zwiększoną częstotliwością. Istnieje także teoretycznie (od lat nie kursuje w związku z ciągłymi remontami na jej trasie) linia-kawiarenka "Baba Jaga" obsługiwana zabytkowym tramwajem LH Standard.

Tabor tramwajowy Obecnie we Wrocławiu eksploatuje się liniowo pięć typów tramwajów: Konstal 102Na, Konstal 105Na, Protram 204 WrAs, Protram 205 WrAs i Škoda 16 T . Wagony typu 105Na poddawane są rozmaitym modernizacjom (po modernizacji oznaczane są jako 105NWr), natomiast 102Na mają zostać wycofane do końca roku 2009. Z początkiem lat 90. XX wieku zaprzestano we Wrocławiu zakupów nowych wagonów. Aż do 2004 wykonywano jedynie remonty i modernizacje (tylko wozy Konstal 105N, Konstal 105Na). W 2005 zakupiono dwa 2-wagonowe składy Protram 204 WrAs, a w 2006 kolejne dwa składy tego typu. W grudniu 2006 i styczniu 2007 do taboru dołączyły 2 niskopodłogowe wozy Protram 205 WrAs. Od grudnia 2006 do Wrocławia dostarczane są niskopodłogowe wagony Škoda 16 T (wyprodukowane przez firmę Škoda Holding), docelowo ma być ich 17.
Choć wrocławskie tramwaje kojarzy się powszechnie z uwiecznionym w piosence Marii Koterbskiej niebieskim malowaniem, nosiły one w swojej historii bardzo różne barwy - czytaj więcej.

Zajezdnie We Wrocławiu znajduje się 6 zajezdni, z czego 4 używane są w ruchu liniowym:
Zajezdnia tramwajowa nr 1 - Gaj (ul. Ślężna)
Zajezdnia tramwajowa nr 2 - Ołbin (ul. Słowiańska)
Zajezdnia tramwajowa nr 4 - Borek (ul. Powstańców Śląskich)
Zajezdnia tramwajowa nr 6 - Dąbie (ul. Tramwajowa)
Zajezdnia tramwajowa nr 5 na ul. Legnickiej (Popowice) jest obecnie siedzibą firmy Protram oraz zalążkiem muzeum komunikacji, zajezdnia nr 3 przy ul. Ołbińskiej mieści zakład torowy, natomiast zajezdnia na ul. Krakowskiej (Rakowiec) pełni rolę zajezdni autobusowej prywatnego przewoźnika.
Widoczna na mapie sieci z 1911 zajezdnia Elektrische Straßenbahn Breslau przy ul. Grabiszyńskiej (Grabiszyn) została zlikwidowana jeszcze przed II wojną światową i pełni dziś rolę zajezdni autobusów MPK. W zajezdni tej w roku 1980 powstała wrocławska "Solidarność", co upamiętniono w następnym roku granitową tablicą wmurowaną obok bramy wjazdowej. Pod tablicą tą mieszkańcy Wrocławia od chwili jej powstania składają kwiaty, co przez czas trwania stanu wojennego było pretekstem do interwencji milicji, które niekiedy przekształcały się w lokalne zamieszki.

Przyszłość Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Wrocławia rezerwuje teren dla dalszego przedłużania linii tramwajowych (m.in. do Kozanowa, na Nowy Dwór, Gaj, Psie Pole). W 2006 rozpoczęto przygotowania do budowy linii na Gaj (do ul. Świeradowskiej) w ramach przebudowy ul. Bardzkiej. W ramach oszczędności zawieszone są niektóre istniejące linie (obecnie "23"). Planuje się także zakupy nowego taboru. Do końca 2007 roku do Wrocławia powinny zostać dostarczone wszystkie 17 sztuk niskopodłogowych tramwajów Škoda 16 T (zamówione jeszcze w 2006 roku), a także (zamówione w połowie roku 2007) 2 składy wagonów Protram 204 WrAs i 4 wagony [Protram 205 WrAs]] (trójczłonowe, z 22% niskiej podłogi).


Ciekawostki:
- tramwaj konny posiadał we Wrocławiu pierwszeństwo przejazdu przed tramwajem elektrycznym,
- od lat 20. do II wojny światowej kursował we Wrocławiu bagażowy tramwaj pocztowy, łącząc pocztę dworcową przy ul. Małachowskiego z nową pocztą główną przy ul. Krasińskiego,
- ze względu na gorące i suche lato otwarte wagony letnie budowano we Wrocławiu do lat 30., podczas gdy w innych miastach niemieckich całkiem z nich zrezygnowano,
- jeden z przekazanych w 1949 Warszawie jako "Dar tramwajarzy m. Wrocławia w pierwszą rocznicę zjednoczenia Ruchu Robotniczego" wagonów LH Maximum służył w stolicy jako żłobek; wagon o numerze taborowym 500 wyposażono w kojce i łóżeczka, a w przystosowanej doczepie typu P14 podróżowali rodzice dzieci; wagon-żłobek działał do 15 czerwca 1958,
- o niebieskich wrocławskich tramwajach śpiewała Górnoślązaczka Maria Koterbska w utworze "Wrocławska piosenka".

Informacje: Wikipedia